Cubist still life with flowers Cubist still life with flowers

J.C.B. (JAN) SLUIJTERS 1881 's-Hertogenbosch - 1957 Amsterdam Cubist still life with flowers

Oil / Canvas: 42 x 33 cm


Sold
  • This artwork can be viewed in our gallery
  • Call us for more information: +31 26 361 1876
  • World wide shipping available

Details

Een bijna abstract schilderij uit Sluiters meest radicale periode. De vaas met bloemen uit de titel is nauwelijks te herkennen. De twee witte en de twee rode vlekken moeten de rozen zijn, de vaas gaat op in het lijnenspel er om heen. Het stilleven is zonder onderlaag op het doek geschilderd, en het doek is op veel plaatsen nog te zien. Kleurvlakken, omsloten door stevige zwarte lijnen, vullen het beeld. Mogelijk zijn het bloemen en bladeren die zich uitstrekken over het hele schilderij.
In de jaren rond 1913 maakte Jan Sluijters een razendsnelle ontwikkeling door. In de periode daarvoor had hij met Mondriaan en Gestel het luminisme ontwikkeld, de typisch Hollandse verwerking van buitenlandse experimenten, zoals het Franse neo-impressionisme en fauvisme. Toen hij dit schilderij maakte had hij die fase alweer vaarwel gezegd. In deze tijd was het werk van buitenlandse vernieuwers op grote schaal te zien en dat had grote invloed op Nederlandse schilders. Nederland maakte kennis met het werk van de ‘ultramoderne’ kubistische schilderijen van Picasso en Braque, op de tentoonstelling van de mede door Sluijters opgerichte Moderne Kunstkring. Ook was er een reizende tentoonstelling met het werk van de Italiaanse futuristen Severini, Boccioni en Carrà. Aan het begin van 1913 was er in Rotterdam een grote tentoonstelling van werk van Wassily Kandinsky, een van de pioniers van de abstracte kunst. Werk van Kandinsky was ook te zien op de Moderne Kunstkring in Amsterdam, later dat jaar. Kandinsky, die vond dat schilderkunst zo abstract als muziek moest zijn, had dit jaar grote invloed op Sluijters en zijn collega’s. Zijn kleurgebruik moet Sluijters bovendien beter hebben bevallen dan het overheersende bruin en grijs van Picasso en Braque. Onder invloed van het kubisme verdween de illusie van diepte steeds meer uit de schilderijen van Sluijters en hij richtte zich steeds meer op het tweedimensionale spel van lijn en kleur. Sluijters was geen theoreticus. Hij ontleende elementen aan fauvisme, kubisme, de lyrische abstractie en het futurisme zonder zich te storen aan de theorieën erachter. Hij gebruikte die stijlen om zijn persoonlijke schildersstijl te ontwikkelen, waarbij hij de abstractie in deze tijd soms dicht naderde. Hij zocht naar een compositie die, in zijn eigen woorden: “in concreten vorm de afspiegeling is van het abstrakte in zijn meest noodzakelijke vorm ". "Het schilderij noemt men dan gewoonlijk vergeestelijkt; dit is een subjectief hooger opgevoerde realiteit". De kunstcriticus N.H. Wolf begreep in 1913 precies waar het bij Sluiters eigenlijk om ging: de kleur. Hij schreef: “Sluijters is de ras-schilder, de man die zwelgen kan in klodders verf en bonken kleur’. In deze tijd vond Sluiters een bijzondere manier om zich los te maken van voorstelling van een schilderij. Uit een groter schilderij koos hij een fragment en schilderde dat opnieuw als zelfstandig werk. Zo maakte hij enkele malen een volledig abstract schilderij. Bij ons schilderij ging hij iets minder ver. Hij nam het centrale deel van een groter futuristisch-kubistisch bloemstilleven in een interieur, zodat alleen de vaas en een klein deel van het boeket overbleven. Door zo in te zoomen ontstond een veel compactere compositie rondom de twee rode rozen, die als abstracte elementen een centrale rol krijgen. Bijzonder is dat Sluijters zijn signatuur op de kop aanbracht. Wilde hij ons uitnodigen om het schilderij eens om te draaien en het op de kop te bekijken? Misschien had hij dit idee ontleend aan Kandinsky, die vertelde dat hij tot de abstracte kunst was gekomen toen hij een van zijn eigen figuratieve werken omgekeerd tegen een muur had zien staan.

Artist
J.C.B. (JAN) SLUIJTERS1881 's-Hertogenbosch - 1957 Amsterdam
Title
Cubist still life with flowers
Material & Technique
Oil / Canvas
Measurements
Height: 42 cm
Width: 33 cm
Signature
Jan Sluijters, Linksboven c.q. rechtsonder
Provenance
Private collection The Netherlands.
Christie's Amsterdam, 19 November 1985, lot 96.
Private collection The Netherlands.
Christie's Amsterdam, 9 June 1998, lot 232.
Art Gallery Albricht, Velp 1998 , no. SI 9806-10.
Private collection Belgium.
Private collection The Netherlands.
Date
Dated 1913
Category
Paintings

Over J.C.B. (JAN) SLUIJTERS

Jan Sluijters behoort tot de belangrijkste Hollandse schilders uit de eerste helft van de 20ste eeuw. In 1904 won hij de Prix de Rome. De moderne Franse schilderkunst leerde Sluijters in 1906/1907 in Parijs kennen en was van beslissende invloed op zijn werk. Hier kreeg hij contact met nieuwe stromingen in de kunst zoals het Fauvisme (Matisse, De Vlaminck, Roualt, Van Dongen) en het luminisme (Seurat, Signac). In de jaren 1906 - 1916 verwierf hij erkenning als één van de grote verniewers van de Nederlandse schilderkunst.